DSB dreigt ten onder te gaan in de niet aflatende stroom negatieve berichten over de wijze waarop DSB bankiert en haar invulling van het begrip zorgplicht. Met name de media gaan nu met DSB op de loop. Al verschillende malen heeft NOVA aandacht besteed aan de DSB en afgelopen maandag kwamen anonieme ex-medewerkers aan het woord die zware beschuldigingen hebben geuit jegens DSB (voor NOVA zie mijn blog van 2 juli http://bank.blog.nl/ing/2009/07/02/nova-doet-haar-huiswerk-niet-inzake-dsb-boete).

Ook diverse kamerleden laten zich niet onbetuigd. Er zijn al vele kamervragen over DSB gesteld. Hier volgt een kleine bloemlezing. Kamerlid Karabulut over budgetcoaches DSB, kamerlid Thieme over Scheringa, kamerlid Vos over Zalm bij DSB, kamerlid Karabulut over acte van sessie bij DSB. De kamerleden Vos en Sap hebben of gaan vragen stellen over de mogelijke koppelverkoop van DSB (koopsompolissen gekoppeld aan hypotheken).

De AFM is de instantie in Nederland die moet toezien op de zorgplicht bij banken. De AFM heeft 1 juli 2009de eerste fase van een onderzoek gepubliceerd en heeft DSB een bestuurlijke boete opgelegd. De boete was niet omdat DSB daadwerkelijk overcreditering had toegestaan, maar omdat de administratieve organisatie dusdanig was ingericht dat de kans op overcreditering zou kunnen voorkomen.

De AFM kondigde aan dat er een vervolgonderzoek zou komen. Dit onderzoek moet nu met grote spoed naar buiten komen. Hoewel de verklaringen van ex-werknemers duidelijk maken dat het erop lijkt dat er wat mis is bij DSB, kan alleen de AFM de ware schuldvraag stellen. Koppelverkoop is m.i. ook niet een exclusief probleem van de DSB. Voorzover mijn kennis reikt worden bij andere banken ook hypotheken gekoppeld aan levensverzekeringen en het is een publiek geheim dat het maar de vraag is of die levensverzekeringen in de toekomst voldoende zullen renderen om de aflossing op de hypotheek mogelijk te maken (de ‘woekerpolis’).

Niet alleen de kredietklanten van DSB hebben recht op spoedig uitsluitsel, ook de spaarders bij DSB willen weten hoe betrouwbaar de bank is. Vertrouwen is alles voor een bank. Een bank mag nooit in de beklaagdenbank zitten.

In de column van Leen Zevenbergen (FD 29 september) over ‘ondernemers’ staan een paar rake zinnen. Zevenbergen stelt vast dat een ‘echte’ ondernemer iemand is die met eigen geld salarissen of bonussen betaalt. Nou dat kunnen we van de meeste bankiers niet zeggen (uitzondering: de veel geplaagde Dirk Scheringa van DSB). Even verder in zijn column “want als een overheid zegt dat Nederland ondernemerschap nodig heeft…, gaat ze te rade bij bekende managers uit de top van het grote bedrijfsleven. Precies, die top die voornamelijk bestaat uit niet-ondernemers. En zo hebben we twee werelden die elkaar in stand houden”.

Ik moest aan deze uitspraken denken  toen ik bij lezing van het Financiele Dagblad van 29 september constateerde dat het Holland Financieel Centrum (HFC) een ‘debat’ had georganiseerd tussen bankiers en een topambtenaar van Ministerie van Financien. De bankiers waren het blijkbaar weer allemaal met elkaar eens, een bloemlezing; ‘vooral niet teveel regels’, ‘Nederlandse banken moeten wel groot zijn en internationaal kunnen werken’, ‘overheid moet staatsdeelnemingen in banken op afstand besturen’.

Het HFC organiseert veel vaker dit soort debatten. Helaas kunnen buitenstaanders daar geen kennis van nemen, laat staan deelnemen om ‘de twee werelden die elkaar in stand houden’ te laten zien dat er ook nog een andere visie zou kunnen zijn. Nergens op de website van HFC is een aankondiging van het debat te vinden, noch wordt het debat bijvoorbeeld opgenomen en via de webcam gepubliceerd zodat we kennis kunnen nemen van de visies van bankiers en topambtenaren (met name omdat topambtenaar Knot ook nog beleggingsadviseur blijkt te zijn; hij heeft, volgens FD, gezegd ‘banken blijven een aantrekkelijke belegging’).

Het HFC is opgericht door financiele instellingen en de overheid;  de financiering is ook van deze participanten afkomstig, waarbij opvalt dat 88% van de bijdragen wordt besteed aan salaris (6 personen verdienden in 2008 samen 652.928 euro) en overige kantoorkosten. HFC wil een brug vormen tussen de financiele sector en het ‘grote publiek’. Naar mijn mening zijn de resultaten van het HFC (dwz de gepubliceerde resultaten) toch wel enigszins mager. Toegang tot de debatten van de bankiers over hun toekomstige rol zou een welkome toevoeging zijn.

Per 1 november zullen de Algemene Voorwaarden van de banken worden aangepast. Ik denk dat de meeste bankklanten de Algemene Voorwaarden nog nooit hebben gelezen. Dat is begrijpelijk want het leest natuurlijk niet gemakkelijk. Niettemin staan er belangrijke zaken voor de consument in. Denk maar eens aan het ‘pandrecht’. In de Algemene Voorwaarden staat dat een bank effecten die de bank in haar depot voor de klant beheert, als dekking mag gebruiken voor vorderingen van de bank op de klant, bepaald geen onbelangrijke clausule.

De Nederlandse Vereniging van banken (NVB) pakt flink uit met het uitventen van de wijzigingen. Grote billboards langs de weg, radio commercials. Wat gaat er veranderen?

Laten we beginnen met een ‘curieuze’:  er is nu expliciet opgenomen dat een bank haar klanten moet informeren over de kosten, rente en provisies die in rekening worden gebracht en dat deze informatie op eenvoudige wijze te raadplegen moet zijn (je zou zeggen: dat zou niet in de Algemene Voorwaarden hoeven te staan).

Een tweede belangrijke wijziging is dat het gemakkelijker wordt om automatische incasso’s te laten terugboeken. De periode waarbinnen een klant terugboeken kan eisen gaat van 1 maand naar 2 maanden.

Een wijziging die veel consumenten zullen toejuichen is dat de zogenaamde ‘valutering’ van de banken voorbij is. De valutering is altijd een zeer vreemde procedure geweest en gelukkig hebben een aantal banken deze vreemde regeling al opgeheven. Wat is valuteren?  Als een bedrag op de rekening wordt gestort, dan gebruikt de bank als rentedatum de volgende dag, gaat er een bedrag af, dan trekt de bank er 1 dag van af. Met andere woorden, de bank ‘verdient’ steeds 1 dag. Als gevolg van de invoering van de Europese Richtlijn Betaaldiensten moeten de banken stoppen met deze praktijk.

Ik heb overigens nog wel een suggestie voor een volgende verandering van de Algemene Voorwaarden. De automatiseringsgraad bij de banken zou nu zo ver moeten zijn dat het mogelijk moet zijn om (1) per dag de rente te berekenen en (2) de rente dagelijks bij te schrijven, zodat het hogere bedrag weer rentedragend wordt. Met andere woorden, ik wil rente over de opgelopen rente en niet pas bij afloop van de rentetermijn.

De berichtgeving over de bonuscultuur binnen het bankwezen gaat nog even door. Gisteren waren Wellink (DNB) en Hoogervorst (AFM) te gast in een commisievergadering van de 2e kamer om de parlementariers bij te praten over de ‘principes voor beheerst beloningsbeleid binnen de financiele sector’. Het was helaas geen vlammend debat. Twee zaken vielen mij op. Lees verder

Vermogensbank Alex heeft met haar nieuwe reclamecampagne een nieuwe stap gezet in het community-denken. Begin jaren ’90 heeft Alex de stap genomen om voortaan de klant de transactie te laten invoeren in plaats van een bankmedewerker. Natuurlijk, daardoor werd de kans op fouten minder en konden de kosten omlaag, maar het was ook een belangrijke stap om klanten meer aan het roer te laten zitten. In de nieuwe campagne van Alex neemt de klant nu ook de marketingafdeling van de bank over en wordt het idee dat de klanten van de bank een community vormen, waarbij de bank een participant is, vorm gegeven.

Alex laat haar klanten via de webcam vragen beantwoorden van andere klanten of toekomstige klanten. Erg interessant is dat dezelfde vraag door verschillende klanten wordt beantwoord, zodat er ook verschillen kunnen ontstaan. De opnames zijn niet in een studio gemaakt, maar blijkbaar gewoon bij de klanten thuis. Nu zou je kunnen opmerken dat de klanten een keurig script, opgesteld door Alex, gebruiken en dat zou de waarde van deze service aanmerkelijk verminderen. Het is echter ook mogelijk in de avonduren rechtstreeks met klanten te chatten en dat maakt het initiatief van Alex toch wel erg spannend.

Vermogensbank Alex maakt haar status van bank die niet bang is voor haar klanten en graag vernieuwend bezig is, met deze campagne wel weer waar.

Het onderwerp van deze blog ligt voor de meeste mensen ver van hun bed. Niettemin is het een uiterst belangrijk onderwerp als je de privacy van Europeanen hoog in het vaandel hebt staan. De VS willen in het kader van hun strijd tegen terrorisme toegang hebben tot gegevens over het betalingsverkeer, niet alleen het verkeer tussen de VS en Europa, maar ook het zogenaamde intra-Europese betalingsverkeer. Naar nu bekend geworden is mag de Europese Commissie met de VS gaan onderhandelen over de voorwaarden waaronder de VS toegang krijgen tot de betalingsverkeergegevens, die liggen opgeslagen in het SWIFT-systeem. De Europese privacy-toezichthouders hebben eerder uitgesproken dat het gebruik van deze SWIFT-gegevens door de VS in strijd was met EU-richtlijnen en hebben de VS afgesloten van toegang tot SWIFT.

Het is met name D’66 die deze zaak hoog opneemt. Europarlementarier in ‘t Veld geeft aan dat Eurocommissaris Barrot toegezegd zou hebben dat eerst het Europese Parlement geraadpleegd zou worden. Op 28 juli heeft het eerste kamerlid Engels, ook van D’66, vragen gesteld aan minister Hirsch Ballin over deze zaak. Op 22 september heeft de minister geantwoord. Het antwoord stemt niet gerust. De regering zal ter zijner tijd de goedkeuring voor het te nemen besluit aan het parlement voorleggen.  Ook in Duitsland is het besluit om met de VS te onderhandelen niet goed gevallen. Partijleider Horst Seehofer van regeringspartij CSU sprak tegen persbureau DPA van ,,een schandaal” en Eurocommissaris Barrot probeerde maandag de kritiek te temperen. Volgens hem is er geen sprake van dat de Amerikanen ,,een blanco cheque” krijgen.

Toch dienen wij op te passen. de VS hebben er een handje van om in het kader van ‘terrorisme-bestrijding ‘  allerlei maatregelen te treffen die diep kunnen ingrijpen in de privacy van mensen. Het betalingsverkeer van Europese burgers binnen de Europese Unie behoort m.i. daartoe.  Laten we hopen dat niet alleen D’66 aandacht voor deze zaak heeft, maar ook de andere politieke partijen.

“uit de doofpot”

Dit blog volgt regelmatig de AFM kritisch met betrekking tot de voortgang van de door de AFM aangekondigde onderzoeken en zal indien mogelijk potentiele onderzoeken aanwijzen. De AFM heeft als een van de belangrijkste taken het beschermen van de spaarder/belegger. Incidenteel maakt de AFM bekend dat zij onderzoek doet. Helaas hoort de consument vervolgens vaak niets meer en lijkt de zaak in de doofpot terecht te zijn gekomen. Hier gaan we iets aan doen.

Datum vorige blog:  24 augustus 2009

Lees verder

Eurocommissaris Kroes geeft Bos nog twee weken respijt om met een oplossing te komen. Zeker is dat ABN AMRO of Fortis onderdelen moeten verkopen als men nog zou willen fuseren. De website Z24 heeft alle opties nog eens op een rijtje gezet; zie hier de link.

Recent is er ook een plan geweest om niet alle onderdelen van Fortis te laten fuseren met ABN AMRO (zie mijn blog van 15 september http://bank.blog.nl/fortis/2009/09/15/ex-topmannen-fortis-en-abn-amro-tegen-voorgenomen). Hierbij is met name de zakelijke tak van Fortis een probleem. Dit onderdeel van Fortis heeft een forse portefeuille met met name kredieten aan MKB. Er zouden op dit moment geen kopers zijn voor een portefeuille met mogelijke probleemkredieten.

Mijn voorstel is om de zakelijke tak van Fortis om te bouwen tot een nieuwe Nationale Investeringsbank. Eerder dit jaar wilde Zalm deze activiteiten al aan Belgie verkopen (zie link). Zoals bekend gaan er stemmen op om de oude Nationale Investeringsbank weer nieuw leven in te blazen om de kredietverlening aan met name MKB weer op gang te krijgen. De SP heeft hierover een voorstel gedaan en kamervragen gesteld (zie mijn blog van 7 september http://bank.blog.nl/kredietcrisis/2009/09/07/een-goed-idee-van-de-sp-laat-nationale-investeringsbank-terugkomen).

Op deze wijze slaat Bos twee vliegen in 1 klap: de fusie kan doorgaan en de NIB is terug.

Sinds enige maanden heeft Alex Vermogensbank de Turbo’s, dit is een product van de Royal Bank of Scotland (RBS), ooit uitgevonden door ABN AMRO, van haar zichtbare schappen verwijderd op de website voor de minder actieve belegger van Alex, www.alex.nl. Er zijn drie aanbieders van dit soort hefboomproducten. Naast de Turbo’s van RBS, zijn er Speeders van Commerzbank en Citibank (net als de turbo’s ook verwijderd) en de Sprinters van ING bank. De Sprinters hebben een zeer prominente plaats gekregen. Alex roept de verdenking op zich het eigen resultaat boven transparantie te plaatsen. Lees verder

Het rapport van DNB biedt een onthullend en aardig inkijkje in de wijze waarop binnen 27 financiele instellingen procedureel en feitelijk wordt omgegaan met het vaststellen en uitkeren van variabele beloningen. Het rapport valt in twee stukken uiteen. In de eerste plaats een actuele beschrijving van de beloningsstructuur in 2008 versus 2007 ( DNB heeft in april  en mei van 2009 het onderzoek uitgevoerd). In deel 2 van het rapport worden richtlijnen gegeven hoe financiele instellingen kunnen streven naar een ‘beheerst beloningsbeleid’. Deel 1 biedt een zeer interessant beeld van hoe het werkelijk toegaat binnen banken. Hieronder volgen enkele bevindingen.Van belang is te melden dat het onderzoek zich beperkte tot RvB, senior management en de hoogst betaalde individuen. Voornaamste conclusies: (1) bonussen zijn  ’slechts’ gehalveerd en (2) risico speelt geen rol bij vaststellen bonussen. Lees verder