Zijn schaduwbanken gevaarlijk?

Vorige week verscheen een uitvoerig rapport van de Engelse Financial Stability Board (FSB) over het verschijnsel ‘schaduwbankieren’. Het gaf nogal wat ophef, met name omdat Nederland een prominente rol vervult in dit marktsegment. Dat schoot in het verkeerde keelgat van bepaalde marktvorsers die zelfs de media beschuldigden van ‘doofpot-journalistiek’ (zie hier). Waar komt die m.i. overdreven reactie vandaan?

Ik vermoed dat veel mensen problemen hebben met grote getallen. De FSB schat de omvang op 67.000 miljard dollar. Natuurlijk dat is veel, heel veel, maar als er ergens dubbeltellingen zitten (zoals ook op heel veel bankbalansen, maar die elementaire kennis is ook vaak niet aanwezig bij de  antibank-commune) dan is het wel hier. Hoe groot is groot? De 67.000 miljard is 25% van alle financiele activa en 50% van alle bancaire bezittingen. Daarnaast roept de gekozen naam ‘schaduwbankieren’ een onnodige negatieve associatie op. De bedenker van de naam, McCulley van PIMCO, had destijds maar een deelsegment voor ogen, namelijk de SIV’s. In het rapport van de FSB gaat het echter om een veel breder terrein.

Het is bijzonder nuttig om even naar deze ‘pie-chart’ te kijken. Het is een divers gezelschap, waarbij ‘other investment funds’ maar liefst 35% voor hun rekening nemen. Dit zijn de ‘mutual funds’ (beleggingsfondsen) en EFT’s (index trackers), m.a.w fondsen waar u en ik ons spaargeld in beleggen, wat eng zeg! Het zegt vooral iets over de wijze hoe spaargelden vloeien naar kredietnemers. In de VS en UK vooral via de aandelenmarkten en in Europa via de banken. Niet voor niets heeft de VS het grootste schaduwbanksysteem (23.000 miljard).

De FSB schrijft notabene dat men deze alternatieve financiering toejuicht (zie hier). Ook de NVB zegt dit overigens (zie hier). Dit soort ‘finance companies’ zijn betrokken bij bijv. autoleasing en factoring, maar ook via de uitzettingen van zeer liquide ondernemingen als Apple en Google (samen 100 miljard dollar), die echt niet als keurige huisvaders hun spaarcentjes tegen een consumententarief aan de banken ter beschikking stellen.

Natuurlijk wijst de FSB erop dat als deze alternatieve financiering looptijdtransformatie en leverage inhoudt, het toezicht vergelijk moet zijn als bij de normale banken. En ja, daar is het nodige misgegaan. Met name de hypothecaire financiering is door de banken buiten de balans gehouden via de SIV’s (terwijl risico’s uiteindelijk wel bij de bank bleef) en de toezichthouders hebben dit te laat opgemerkt (zie hier).

O ja, en dan de speciale rol van Nederland. De FSB noemt Nederland als een van de landen waarbij de schaduwbanken in relatie tot het normale bancaire systeem, het grootst is (nl. 45%). Echter in de voetnoot, die gemakshalve door de criticasters niet wordt genoemd, zegt de FSB dat het overgrote deel van die (maar liefst 14.000) bedrijven (SFI’s) uit belastingoverwegingen actief is en eigenlijk niet tot het schaduwbankieren gerekend mag worden. En de FSB zegt buitengewoon duidelijk dat de 10 grootste SFI’s (=95% van alle activa) netjes rapporteren aan DNB.

De meeste SFI’s zijn vanuit oogpunt van financiële stabiliteit volkomen ongevaarlijk. Zij zijn niet betrokken bij financiële intermediatie, laat staan het verstrekken van kredieten. De bedrijven maken gebruik van het uitstekende fiscale ondernemingsklimaat. Dat mag je vervelend vinden of zelfs moreel verwerpelijk, maar is geen enkele bedreiging voor het financiële systeem. De opmerking van hoogleraar Financiele Geografie van Engelen dat het ‘onthutsend‘ is, vindt geen enkele onderbouwing in het FSB-rapport.

 

 

 

Lees ook:tekst Peter Verhaar in 2e kamer inzake Fintech/crowdlending
Lees ook:Artikel “moeten banken samenwerken of concurreren?” (gedateerd, uit 1984)
Lees ook:Een zoutloos compromis (column BNR 8 juli)
Lees ook:Groenink zegt dat 20 miljard voor ABN AMRO het maximaal haalbare is! Ik zeg: dat wordt minder
Lees ook:ING ontvangt €10 miljard staatssteun

Eén reactie op “Zijn schaduwbanken gevaarlijk?

  1. BVM

    De voorzitter van de FSB (Financial Stability Board) is Marc Carney, hij was 13 jaar lang werknemer bij Goldman Sachs en wordt nu de nieuwe president van de Engelse centrale bank, ..dat is pas gevaarlijk !!

      /   Beantwoorden  / 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

Naam

Website

Het kan vijf minuten duren voordat nieuwe reacties zichtbaar zijn.